Nguồn không nhận lệnh bật từ mainboard (lỗi mạch PS_ON)

Bạn bấm nút nguồn, máy im lặng. Tháo nguồn ra kích thử bằng kẹp giấy thì quạt lại quay vù vù. Vậy lỗi ở đâu? Đây là tình huống điển hình của lỗi nguồn không nhận lệnh PS_ON, tức tín hiệu bật nguồn từ mainboard không đến được, hoặc đến nhưng nguồn không phản hồi đúng.

Lỗi tín hiệu bật nguồn có thể nằm ở bộ nguồn, ở mainboard, ở dây và giắc 24 pin, thậm chí ở nút bấm trên case. Bài viết dưới đây giải thích tín hiệu PS_ON đi thế nào, cách đo khi nhấn nút, cách khoanh vùng lỗi và quy trình Thần Vũ xử lý.

Tóm tắt nhanh

PS_ON là dây xanh lá trên giắc 24 pin, main kéo xuống mass để bật nguồn
Kích kẹp giấy chạy không có nghĩa là nguồn hoàn toàn tốt
Đo điện áp chân PS_ON và 5VSB khi nhấn nút để khoanh vùng lỗi
Thần Vũ kiểm tra cả nguồn và main, báo giá trước khi sửa

Đo điện áp dây xanh lá PS_ON khi nguồn không nhận lệnh từ main

Tín hiệu PS_ON đi từ main đến nguồn thế nào

Một bộ nguồn ATX có hai phần hoạt động độc lập: nguồn phụ 5VSB (dây tím) luôn có điện khi cắm phích và bật công tắc, và nguồn chính cấp 12V, 5V, 3.3V chỉ chạy khi có lệnh. Lệnh bật đó chính là tín hiệu PS_ON, đi qua dây xanh lá trên giắc 24 pin.

Trình tự bật máy diễn ra như sau:

Cắm điện, nguồn phụ 5VSB chạy, cấp điện cho mạch chờ trên mainboard. Lúc này chân PS_ON được kéo lên mức cao bên trong nguồn, khoảng vài vôn.
Bạn nhấn nút nguồn trên case. Nút này nối hai chân Power SW trên main, báo cho chip quản lý nguồn (thường là chip Super I/O hoặc chip điều khiển nhúng).
Chip quản lý nguồn kéo chân PS_ON xuống mức thấp, gần như bằng mass.
Mạch nhận lệnh trong nguồn phát hiện mức thấp, cho phép IC PWM hoặc IC LLC chạy, nguồn chính khởi động.
Khi các đường điện áp ổn định, nguồn gửi tín hiệu Power Good (dây xám) về main, máy bắt đầu khởi động.

Chỉ cần một khâu trong chuỗi này gặp trục trặc, máy sẽ không lên dù nguồn và main nhìn qua đều “có vẻ” còn sống.

Cần phân biệt rõ hai trường hợp. Trường hợp thứ nhất, main đã kéo chân PS_ON xuống thấp đúng cách nhưng bên trong bộ nguồn, mạch nhận lệnh không phản hồi; đây mới đúng là lỗi nguồn không nhận lệnh PS_ON. Trường hợp thứ hai, main hoàn toàn không phát lệnh vì thiếu điện chờ, hỏng chip hoặc nút bấm; lúc này nguồn vô tội. Hai trường hợp có triệu chứng bên ngoài giống hệt nhau: bấm nút, máy im lặng. Chỉ có đo đạc mới phân biệt được, vì vậy đừng vội mua nguồn mới hay main mới khi chưa xác định rõ.

Nguồn kích bằng kẹp giấy được nhưng không nhận từ main

Kích nguồn bằng kẹp giấy để thử nguồn không bật khi nhấn nút

Kích kẹp giấy là cách nối thẳng chân PS_ON (xanh lá) với một chân mass (đen) để mô phỏng lệnh bật. Nếu quạt quay, nhiều người kết luận nguồn tốt và lỗi do main. Thực tế không đơn giản như vậy:

Kẹp giấy kéo PS_ON xuống mass gần như tuyệt đối, còn mạch trên main kéo xuống qua transistor, mức thấp có thể không “sâu” bằng. Nếu mạch nhận lệnh trong nguồn bị lệch ngưỡng, nguồn chỉ nhận lệnh từ kẹp giấy mà không nhận từ main.
Nguồn phụ 5VSB yếu: khi không tải, 5VSB đo vẫn đủ; khi cắm vào main, mạch chờ trên main tải lên, 5VSB sụt và chip quản lý nguồn không hoạt động đúng.
Nguồn bật được nhưng không gửi Power Good, main nhận thấy nguồn không ổn định và tự ngắt lệnh PS_ON ngay.
Nguồn chạy khi không tải nhưng mạch bảo vệ cắt khi có tải thật từ main.

Ngược lại, cũng có trường hợp nguồn kích kẹp giấy không chạy nhưng lỗi lại do chính chân PS_ON trên giắc bị oxy hóa, chân cắm lỏng hoặc dây xanh lá bị đứt ngầm bên trong vỏ bọc gần đầu giắc. Vì vậy, kích kẹp giấy chỉ là phép thử sơ bộ. Muốn kết luận chính xác cần đo khi nguồn cắm vào main thật và thử thêm với nguồn chuẩn. Một số mạch bảo vệ có thể chặn khởi động, bạn có thể tìm hiểu thêm trong bài các mạch bảo vệ trong nguồn máy tính.

Đo điện áp chân PS_ON khi nhấn nút

Đây là bước quan trọng nhất để khoanh vùng lỗi tín hiệu bật nguồn. Kỹ thuật viên cắm nguồn vào main, đo từ phía sau giắc 24 pin:

Kết quả đo	Ý nghĩa	Hướng xử lý
Không có 5VSB (dây tím)	Nguồn phụ chết	Sửa mạch 5VSB trong nguồn
5VSB đủ khi không tải, sụt khi cắm main	Nguồn phụ yếu hoặc main chập mạch chờ	Thử nguồn chuẩn, đo main
PS_ON không xuống mức thấp khi nhấn nút	Main không ra lệnh	Kiểm tra nút case, chip quản lý nguồn trên main
PS_ON xuống thấp nhưng nguồn không chạy	Mạch nhận lệnh trong nguồn hỏng	Sửa mạch nhận lệnh, IC giám sát trong nguồn
Nguồn chạy rồi tắt ngay, PS_ON lên lại	Không có Power Good hoặc bảo vệ ngắt	Kiểm tra PG, điện áp ra, mạch bảo vệ

Khi PS_ON ở trạng thái chờ, điện áp đo thường vài vôn; khi nhấn nút, nó phải xuống gần không vôn và giữ nguyên ở mức đó. Nếu điện áp chỉ chớp xuống rồi lên lại, nguồn đã bật nhưng bị ngắt; nếu không nhúc nhích, lệnh không được phát ra.

Thử chéo nguồn và mainboard để khoanh vùng lỗi tín hiệu bật nguồn

Lưu ý an toàn: chỉ đo từ phía giắc đầu ra (điện áp thấp). Không tự mở vỏ nguồn, vì tụ lọc cao áp bên trong có thể vẫn còn điện nguy hiểm sau khi rút phích.

Sửa mạch nhận lệnh trong nguồn hoặc trên main

Lỗi trong nguồn

Trong nguồn, chân PS_ON được đưa vào IC giám sát hoặc một mạch transistor, qua opto điều khiển việc cho phép phía sơ cấp chạy. Các linh kiện hay hỏng gồm: IC giám sát, transistor nhận lệnh, opto điều khiển nguồn chính, điện trở kéo lên bị tăng trị số, tụ lọc nhỏ trên chân PS_ON bị rò. Ở nguồn đời mới, có thể lỗi nằm ở vi điều khiển quản lý hoặc mạch đồng bộ với bộ DC-DC. Ngoài ra, nguồn phụ 5VSB yếu do tụ khô cũng làm mạch nhận lệnh hoạt động sai.

Lỗi trên mainboard

Trên main, lỗi thường gặp là chip Super I/O hỏng, transistor kéo PS_ON chập hoặc đứt, mạch nút nguồn bị rỉ, hoặc mạch tạo điện áp chờ cho chip bị hỏng. Nút nguồn trên case lỏng, dây nối Power SW cắm sai chân cũng gây ra triệu chứng tương tự.

Sửa mạch nguồn phụ 5VSB và mạch nhận lệnh trong nguồn

Với lỗi nguồn không nhận lệnh PS_ON nằm hẳn trong bộ nguồn, việc sửa thường chỉ cần thay vài linh kiện nhỏ, chi phí hợp lý và nguồn hoạt động lại như cũ. Bằng cách đo và thử chéo với nguồn chuẩn, main chuẩn, kỹ thuật viên xác định được lỗi nằm ở đâu và chỉ sửa đúng chỗ. Nếu nguồn kèm hiện tượng lệch điện áp sau khi bật được, cần kiểm tra thêm vòng hồi tiếp, xem bài nguồn ra điện áp cao bất thường.

Quy trình Thần Vũ kiểm tra và xử lý lỗi nguồn không nhận lệnh PS_ON

Thần Vũ tại Long Biên chuyên sửa nguồn máy tính và sửa cả mainboard, nên có thể xử lý lỗi PS_ON trọn gói ở cả hai phía. Khi nghi ngờ nguồn không nhận lệnh PS_ON, quy trình gồm:

Hỏi triệu chứng, thử nút nguồn, chập chân Power SW trực tiếp trên main.
Đo 5VSB, PS_ON, Power Good khi cắm nguồn vào main.
Thử chéo: nguồn của khách với main chuẩn, nguồn chuẩn với main của khách.
Nếu lỗi ở nguồn: xả tụ, mở nguồn, kiểm tra mạch 5VSB, mạch nhận lệnh, IC giám sát, opto.
Nếu lỗi ở main: kiểm tra mạch nút, chip quản lý nguồn, transistor kéo PS_ON.
Báo giá trước khi sửa, khách đồng ý mới thay linh kiện.
Chạy thử nguyên bộ máy nhiều lần bật tắt để chắc chắn ổn định.

Nhiều ca lỗi PS_ON đơn giản được xử lý lấy trong ngày. Sửa xong có bảo hành.

Cách phòng tránh lỗi mạch PS_ON tái diễn

Cắm chặt giắc 24 pin vào mainboard để tránh lỗi tín hiệu bật nguồn

Dùng ổ cắm ổn định, có chống sét; xung điện thường làm hỏng mạch chờ 5VSB trước tiên. Tham khảo cách chọn ổ cắm, ổn áp cho máy tính.
Cắm giắc 24 pin chặt, nghe tiếng “tách” của lẫy khóa; giắc lỏng làm PS_ON và 5VSB tiếp xúc kém.
Giữ máy khô ráo, vệ sinh định kỳ; ẩm và bụi làm rò mạch nhận lệnh.
Tắt máy đúng cách, tránh rút điện khi máy đang chạy.
Khi máy bắt đầu phải bấm nút nhiều lần mới lên, hãy kiểm tra sớm vì đó là dấu hiệu 5VSB hoặc mạch nhận lệnh đang yếu đi.

Những việc không nên tự làm khi gặp lỗi mạch PS_ON

Không để kẹp giấy kích nguồn rồi dùng lâu dài: nguồn sẽ chạy liên tục, không còn được main điều khiển, máy không tắt được bình thường và dễ hỏng khi mất điện đột ngột.
Không tự mở nguồn đo mạch bên trong: tụ lọc cao áp có thể còn điện.
Không câu dây PS_ON thẳng xuống mass trên main để “sửa tạm”.
Không thử nhiều nguồn lạ lên main khi chưa biết main có chập mạch chờ không.
Không kết luận nguồn tốt chỉ vì kích kẹp giấy chạy; hãy đo hoặc thử chéo.

Liên hệ hotline 0965.305.158 hoặc Zalo 0983.504.555 để được tư vấn. Thần Vũ hỗ trợ tại nhà ở Long Biên, Gia Lâm, Đông Anh và các quận nội thành.

Ca thực tế tại Thần Vũ

một văn phòng kế toán ở Long Biên có máy tính bấm nút không lên, nhân viên IT đã kích kẹp giấy thấy nguồn chạy nên nghĩ main hỏng. Kỹ thuật viên Thần Vũ đo khi cắm nguồn vào main: 5VSB đủ khi không tải nhưng sụt mạnh khi cắm vào main, chân PS_ON chỉ chớp xuống rồi trở lại. Thử main với nguồn chuẩn thì máy lên bình thường. Mở nguồn thấy tụ lọc đầu ra của mạch 5VSB đã khô, IC 5VSB nóng bất thường, khiến mạch chờ không đủ sức nuôi chip quản lý nguồn. Sau khi thay tụ, IC 5VSB và kiểm tra opto, nguồn nhận lệnh bình thường, bật tắt nhiều lần đều ổn. Máy được trả ngay trong ngày.

Thần Vũ nhận Sửa nguồn máy tính tại Hà Nội, Sửa máy tính tại nhà Hà Nội. Kỹ thuật kiểm tra, báo giá trước khi sửa; nhiều lỗi nguồn thông dụng lấy trong ngày.

Thần Vũ hỗ trợ tại đâu?

Kỹ thuật Thần Vũ hỗ trợ tận nơi tại Long Biên, Gia Lâm, Đông Anh và các quận nội thành Hà Nội: Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng, Cầu Giấy, Thanh Xuân, Hoàng Mai, Tây Hồ, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm, Hà Đông. Khách ở xa có thể gửi máy về xưởng tại Long Biên hoặc nhờ tư vấn từ xa qua Zalo.

Câu hỏi thường gặp

Dây PS_ON là dây nào? Là dây màu xanh lá trên giắc 24 pin ATX. Main kéo dây này xuống mass để ra lệnh cho nguồn chính chạy.

Kích kẹp giấy nguồn chạy thì nguồn có tốt không? Chưa chắc. Nguồn có thể có 5VSB yếu, mạch nhận lệnh lệch ngưỡng hoặc không có Power Good. Cần đo khi cắm vào main hoặc thử chéo với main chuẩn.

Bấm nút nguồn không lên là lỗi nguồn hay main? Có thể ở cả hai, hoặc ở nút case. Đo 5VSB và PS_ON khi nhấn nút giúp khoanh vùng nhanh lỗi nằm ở đâu.

Có thể kích kẹp giấy để dùng tạm không? Không nên. Nguồn sẽ chạy liên tục không theo điều khiển của main, máy không tắt bình thường và tăng nguy cơ hỏng hóc.

Sửa lỗi PS_ON mất bao lâu? Nhiều ca đơn giản như hỏng 5VSB, transistor nhận lệnh có thể lấy trong ngày. Kỹ thuật viên sẽ báo cụ thể sau khi kiểm tra.

Bấm nút nguồn không lên dù nguồn kích vẫn chạy? Gọi Thần Vũ để đo kiểm ngay.

Gọi 0965.305.158 · Zalo 0983.504.555 · Máy bàn 024 3992 1369. Thần Vũ tư vấn miễn phí, sửa máy in, máy tính, thiết bị văn phòng tận nơi tại Hà Nội; báo giá trước khi làm.